Πόσο θα πληρωθώ για έναν ρόλο;

Η σύντομη απάντηση #

Δεν υπάρχει κάποιο σταθερό ποσό. Δεν υπάρχει κατώτατο ούτε ανώτατο όριο. Η αμοιβή ενός ρόλου εξαρτάται αποκλειστικά από την παραγωγή, και δύο ρόλοι που φαίνονται παρόμοιοι στο χαρτί μπορεί να αμείβονται με εντελώς διαφορετικά ποσά.

Ξέρουμε ότι αυτό δεν είναι η απάντηση που θέλει κανείς. Όμως κάθε συγκεκριμένο νούμερο που θα σου δίναμε εδώ θα ήταν λάθος πιο συχνά από ό,τι σωστό, γι' αυτό προτιμάμε να εξηγήσουμε από τι εξαρτάται πραγματικά η αμοιβή και πώς να το μάθεις για έναν συγκεκριμένο ρόλο.

Από τι εξαρτάται η αμοιβή #

Αρκετοί παράγοντες επηρεάζουν την αμοιβή ενός ρόλου, και συχνά τραβούν προς διαφορετικές κατευθύνσεις.

• Η ίδια η παραγωγή. Μια μεγάλη κινηματογραφική ταινία με υψηλό προϋπολογισμό βρίσκεται στο ένα άκρο της κλίμακας. Μια ταινία μικρού μήκους φοιτητών, χωρίς καθόλου budget, βρίσκεται στο άλλο. Ανάμεσά τους υπάρχουν τηλεόραση, streaming, διαφημίσεις, εταιρικές παραγωγές, μουσικά βίντεο, θέατρο και πολλά άλλα, και το καθένα αμείβει διαφορετικά.
• Το μέγεθος του ρόλου. Ο πρωταγωνιστικός ρόλος αμείβεται διαφορετικά από έναν επισκέπτη, ο οποίος με τη σειρά του αμείβεται διαφορετικά από έναν featured extra ή κομπάρσο.
• Πόσες μέρες χρειάζεσαι. Πολλοί ρόλοι αμείβονται ανά ημέρα, οπότε ένας ρόλος που γυρίζεται σε οκτώ μέρες αξίζει περισσότερο από τον ίδιο ρόλο που γυρίζεται σε μία.
• Η εμπειρία και το προφίλ σου. Ένας ηθοποιός με μεγάλο αριθμό credits, ή ένα όνομα που βοηθά στην προώθηση της παραγωγής, μπορεί να διαπραγματευτεί υψηλότερη αμοιβή από κάποιον που ξεκινά. Έτσι λειτουργεί ο κλάδος.
• Η χώρα της παραγωγής. Τα ποσά και τα έθιμα διαφέρουν σημαντικά από χώρα σε χώρα.
• Αν η παραγωγή ακολουθεί συμφωνημένο τιμοκατάλογο. Ορισμένες παραγωγές γίνονται βάσει συνδικαλιστικής ή κλαδικής συμφωνίας που ορίζει κατώτατες αμοιβές. Πολλές άλλες όχι. Αν μια παραγωγή σου πει ότι ακολουθεί κάποια συγκεκριμένη συμφωνία, αξίζει να την κατανοήσεις πριν μιλήσετε για νούμερα.

Πώς το μαθαίνεις λοιπόν; #

Με αυτή τη σειρά.

1. Κάνε αίτηση για τον ρόλο. Μην ανοίγεις τη συζήτηση με ερώτηση για χρήματα. Δίνει άσχημη εντύπωση, και σε εκείνο το στάδιο κανείς δεν είναι σε θέση να σου απαντήσει ούτως ή άλλως.
2. Περίμενε να ακούσεις νέα.
3. Αν η παραγωγή επανέλθει και ενδιαφερθεί, αυτή είναι η στιγμή να ρωτήσεις. Μόλις υπάρχει πραγματική συζήτηση για σένα και έναν πραγματικό ρόλο, το να ρωτήσεις τι αμείβει ο ρόλος είναι μια απολύτως φυσιολογική, επαγγελματική ερώτηση. Ρώτα ευθέως και περίμενε ξεκάθαρη απάντηση.

Το να ρωτάς νωρίς δεν σου φέρνει ταχύτερη απάντηση. Συνήθως απλώς κλείνει τη συζήτηση.

Η αποζημίωση δεν είναι μόνο η αμοιβή #

Όταν ρωτάς, να θυμάσαι ότι η αμοιβή είναι συχνά μόνο μέρος αυτών που συζητούνται. Ανάλογα με την παραγωγή, μερικά ή όλα από τα παρακάτω μπορεί να περιλαμβάνονται, και έχουν πραγματική αξία.

• Per diem. Ημερήσιο επίδομα για φαγητό και καθημερινές δαπάνες όσο εργάζεσαι εκτός έδρας. Δεν αποτελεί μέρος της αμοιβής σου: είναι χρήματα για να καλύπτεις το κόστος διαβίωσης. Το ποσό ποικίλει σημαντικά και συνήθως καταβάλλεται σε μετρητά.
• Μετακίνηση. Μπορεί να είναι εισιτήριο τρένου, αποζημίωση χιλιομέτρων, οικονομική πτήση ή, σε μεγαλύτερες παραγωγές, business class. Ορισμένες παραγωγές δεν καλύπτουν καθόλου τα έξοδα μετακίνησης.
• Διαμονή. Αν γυρίζεις μακριά από το σπίτι σου, μπορεί να παρέχεται ξενοδοχείο. Το επίπεδο ποικίλει από κοινόχρηστο δωμάτιο χαμηλού κόστους έως κάτι αρκετά καλύτερο. Δεν υπάρχει σταθερός κανόνας.
• Γεύματα στο σετ. Συχνά παρέχονται, μερικές φορές όχι.
• Usage ή buyout. Αυτό έχει μεγαλύτερη σημασία στις διαφημίσεις. Είναι ξεχωριστή πληρωμή για το δικαίωμα χρήσης του τελικού υλικού σε συγκεκριμένα μέσα και για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Μπορεί να είναι μεγαλύτερη από την ίδια την αμοιβή των γυρισμάτων.
• Πρόσθετα πέρα από τις μέρες γυρισμάτων. Δοκιμές κοστουμιών, πρόβες, υπερωρίες, νυχτερινά γυρίσματα και μέρες μετακίνησης — μερικές φορές αμείβονται και μερικές φορές όχι.

Έτσι, ένας ρόλος με μέτρια ημερήσια αμοιβή που περιλαμβάνει πτήσεις, ξενοδοχείο και αξιοπρεπές per diem μπορεί τελικά να σου αποφέρει περισσότερα από έναν ρόλο με υψηλότερη αμοιβή όπου καλύπτεις τα πάντα μόνος σου. Κοίτα το συνολικό πακέτο.

Ερωτήσεις που αξίζει να κάνεις μόλις ενδιαφερθούν #

• Ποια είναι η αμοιβή, και αφορά κάθε μέρα ή τον ρόλο συνολικά;
• Πόσες μέρες γυρισμάτων με χρειάζεστε, και ποιες ημερομηνίες;
• Καλύπτεται η μετακίνηση, και παρέχεται διαμονή;
• Υπάρχει per diem, και πόσο είναι;
• Για διαφημίσεις: ποιο usage περιλαμβάνεται, σε ποιες χώρες και για πόσο διάστημα;
• Πότε και πώς θα πληρωθώ;

Καμία από αυτές τις ερωτήσεις δεν είναι αγενής. Μια παραγωγή που συνεργάζεται συστηματικά με ηθοποιούς θα έχει τις απαντήσεις έτοιμες.

Άμισθη και χαμηλόμισθη δουλειά #

Πολλές γνήσιες δουλειές πληρώνουν λίγο ή τίποτα: φοιτητικές ταινίες, ταινίες μικρού μήκους, παραγωγές χωρίς budget, κάποιες θεατρικές. Αυτό δεν σημαίνει αυτομάτως ότι δεν αξίζει. Στην αρχή της καριέρας σου, ένα credit, υλικό για το showreel σου και μια καλή επαγγελματική σχέση μπορεί να αξίζουν. Αυτό που έχει σημασία είναι να ξέρεις τι αποδέχεσαι πριν αφιερώσεις τις μέρες σου, και τα έξοδα να αντιμετωπίζονται ειλικρινά και όχι να μένουν ασαφή.

Να είσαι επιφυλακτικός με οτιδήποτε περιγράφεται ως «αναβαλλόμενη» πληρωμή, εκτός αν καταλαβαίνεις ακριβώς τι σημαίνει και πότε θα καταβληθεί. Στην πράξη, πολύ συχνά σημαίνει απλώς ότι δεν πληρώνεσαι.

Δύο πράγματα που δεν αλλάζουν ποτέ #

Δεν πληρώνεις ποτέ για να πάρεις έναν ρόλο. Ούτε αμοιβή, ούτε χρέωση για audition, ούτε προκαταβολή, ούτε πληρωμή για θέση σε κάποια λίστα. Η γνήσια δουλειά σε πληρώνει εσένα, όχι το αντίθετο.

Εξασφάλισε τα πάντα γραπτώς πριν ταξιδέψεις ή αρχίσεις τη δουλειά. Αμοιβή, ημερομηνίες, μετακίνηση, διαμονή, per diem και πότε θα πληρωθείς. Κράτα αυτή τη συνομιλία στο σύστημα μηνυμάτων του enCAST, ώστε να υπάρχει αρχείο με όσα συμφωνήθηκαν.

Τι κάνει και τι δεν κάνει το enCAST #

Το enCAST δημοσιεύει κάστινγκ και σε συνδέει με παραγωγές. Δεν είμαστε ο manager σου και δεν είμαστε συμβαλλόμενο μέρος στη συμφωνία σου. Δεν ορίζουμε αμοιβές, δεν διαπραγματευόμαστε για λογαριασμό σου και δεν διαχειριζόμαστε την πληρωμή σου. Η αμοιβή και οι όροι είναι υπόθεση ανάμεσα σε σένα και την παραγωγή.

Αυτό που μπορούμε να κάνουμε είναι να βοηθήσουμε αν κάτι φαίνεται ύποπτο. Αν μια παραγωγή αποφεύγει να μιλήσει για χρήματα, σε πιέζει να συμφωνήσεις χωρίς κανένα γραπτό κείμενο, ή σου ζητά να πληρώσεις, ενημέρωσέ μας. Είναι πολύ πιο εύκολο να το διερευνήσουμε αν η συνομιλία έγινε εδώ και όχι μέσω ιδιωτικού email ή τηλεφώνου.